Artritis is een verzamelnaam voor verschillende aandoeningen die gewrichtsontstekingen en gewrichtspijn veroorzaken. Deze chronische aandoening tast het kraakbeen, de gewrichtskapsels en omliggende weefsels aan, wat resulteert in pijn, stijfheid en bewegingsbeperking.
Er bestaan verschillende vormen van artritis, waaronder reumatoïde artritis (een auto-immuunziekte), artrose (slijtage van gewrichtskraakbeen) en psoriasis-artritis (gekoppeld aan de huidaandoening psoriasis). De meest voorkomende symptomen zijn gewrichtspijn, zwelling, warmte, roodheid en verminderde beweeglijkheid, vooral 's ochtends.
Oorzaken variëren van genetische aanleg en leeftijd tot infecties en trauma's. Risicofactoren omvatten overgewicht, familiegeschiedenis, geslacht (vrouwen zijn vaker getroffen) en bepaalde beroepen. In België lijdt ongeveer 1 op de 6 volwassenen aan een vorm van artritis, waarbij artrose het meest voorkomt bij ouderen en reumatoïde artritis vooral tussen de 30-50 jaar optreedt.
NSAID's (Non-Steroïdale Anti-Inflammatoire Drugs) zijn ontstekingsremmende pijnstillers die werken door het blokkeren van cyclo-oxygenase (COX) enzymen. Deze enzymen produceren prostaglandines, stoffen die ontstekingen, pijn en koorts veroorzaken. Door deze productie te remmen, verminderen NSAID's effectief artritispijn en gewrichtsontstekingen.
In België zijn verschillende NSAID-producten verkrijgbaar zonder voorschrift:
Neem NSAID's bij voorkeur tijdens of na de maaltijd om maagklachten te voorkomen. Mogelijke bijwerkingen zijn maag- en darmirritatie, hoofdpijn en duizeligheid. Raadpleeg een arts bij langdurig gebruik (langer dan 10 dagen), maagklachten, hartproblemen of als u bloedverdunners gebruikt.
Paracetamol vormt de basis van pijnbehandeling bij artritis en is in België verkrijgbaar onder verschillende merknamen zoals Dafalgan, Perdolan en Panadol. Deze medicijnen bieden effectieve pijnverlichting zonder de maag te belasten, wat belangrijk is voor langdurig gebruik.
Naast standaard paracetamol zijn er combinatiepreparaten beschikbaar die verschillende werkzame stoffen bevatten voor een bredere pijnbestrijding. Het is cruciaal om het verschil te begrijpen tussen pijnstilling en ontstekingsremming - paracetamol helpt voornamelijk tegen pijn, terwijl NSAID's ook ontstekingen bestrijden.
Lokale behandelingen bieden gerichte pijnverlichting direct op de aangedane gewrichten zonder systemische bijwerkingen. Deze crèmes en gels zijn ideaal voor mensen die orale medicatie willen beperken of aanvullen.
Voltaren Emulgel en ibuprofen gel bevatten ontstekingsremmende stoffen voor diepe penetratie. Capsaïcine crèmes werken door pijnreceptoren te desensibiliseren, terwijl koelende gels onmiddellijke verlichting bieden door het afleiden van pijnsignalen.
Het grote voordeel van topische behandelingen is de gerichte werking met minimale systemische absorptie, waardoor ze geschikt zijn voor langdurig gebruik bij chronische artritisklachten.
Naast conventionele medicatie kunnen natuurlijke supplementen een waardevolle aanvulling vormen bij de behandeling van artritis. Glucosamine en chondroïtine behoren tot de meest onderzochte supplementen en kunnen helpen bij het behoud van kraakbeen. Omega-3 vetzuren, vooral uit visolie, hebben ontstekingsremmende eigenschappen die gewrichtspijn kunnen verminderen.
Kurkuma, dankzij de werkzame stof curcumine, toont veelbelovende resultaten bij het verminderen van ontstekingen. In Belgische apotheken zijn hoogwaardige supplementen verkrijgbaar die voldoen aan strenge kwaliteitsnormen. Het wetenschappelijk bewijs voor deze supplementen varieert, waarbij sommige studies positieve effecten aantonen terwijl andere minder overtuigend zijn.
Let op mogelijke interacties met bestaande medicatie, vooral bij bloedverdunners. Vraag altijd advies aan uw apotheker over de juiste dosering en kwaliteit van supplementen voordat u deze gaat gebruiken.
Een actieve leefstijl speelt een cruciale rol bij het beheer van artritis. Regelmatige, aangepaste beweging helpt gewrichten soepel te houden en spieren te versterken. Fysiotherapie kan specifieke oefeningen aanbieden die pijn verminderen en mobiliteit verbeteren. Zwemmen en wandelen zijn vaak uitstekende keuzes voor mensen met artritis.
Een gezonde voeding rijk aan omega-3 vetzuren, antioxidanten en ontstekingsremmende voedingsmiddelen kan symptomen verbeteren. Gewichtsbeheer is essentieel omdat overtollige kilo's extra druk op gewrichten uitoefenen.
Zoek professionele hulp wanneer pijn toeneemt of dagelijkse activiteiten beperkt worden. Goede samenwerking tussen apotheker, huisarts en specialist is essentieel voor optimale zorg. Medicatietrouw is cruciaal voor effectieve behandeling.
